Yankı'nın Son Sayısı >Adnan DEMİR: DOĞU ANADOLUYA BÜYÜK HİZMET

DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanı Adnan DEMİR
DOĞU ANADOLU’YA BÜYÜK HİZMET

DAP Başkanı Adnan Demir, Doğu Anadolu Bölgesinde başlattıkları kalkınma hamlesinin, bölgenin kanayan yarası olan huzur ve güven ortamının tesisi için yürütülen çözüm süreci ile birlikte hem Bölgenin hem de Ülkemizin kalkınmasına önemli ivme kazandıracağını vurguladı. 


Öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?
1961  yılında Batman’ın Gercüş ilçesinde doğdum.  1982  yılında  İTÜ Sakarya  Mühendislik Fakültesi “Endüstri Mühendisliği” bölümünü bitirdim.  
1985 yılında TCDD Genel Müdürlüğü APK Dairesi-Proje  Değerlendirme  Şubesinde Araştırmacı olarak göreve başladım. Eylül 1987 – Aralık 1994 yılları arasında sırasıyla T.C. Başbakanlık Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı İdaresi, Kamu Ortaklığı İdaresi ve Özelleştirme İdarelerinde Proje Değerlendirme Dairesi ile Finansman  Dairelerinde Uzman olarak çalıştım. 1995 – 2003 yılları arasında gıda sektöründe Genel Müdür ve İhracatçılar Birliğinde Yönetim Kurulu üyeliği ile Proje Koordinatörlüğü görevlerinde bulundum. 2004 – 2005 yıllarında AB Bölgesel  Kalkınma  Programı  kapsamında; Bitlis,  Hakkâri, Muş ve Van illerinde yürütülen Doğu Anadolu Kalkınma Programında “KOBİ Koordinatörü” olarak görev yaptım. 2006 – 2011 yılları arasında DPT ve Özelleştirme İdaresinde  uzman  olarak  çalıştım. Nisan  2011  tarihinde TTA A.Ş. Genel Müdür  Yardımcılığı görevine, bu görevimin ardından Mart 2012’de DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığına atandım. Halen bu görevimi sürdürmekteyim.
 Bizlere DAP’ın kuruluşundan ve amaçlarından bahseder misiniz?
DAP Ana Planı 2000 yılında hazırlanmış, 2000 yılından bu yana DAP rumuzlu projeler, yatırım programlarında yer almaya devam etmiştir. DAP Ana Planının operasyonel hale getirilmesi ve Bölgenin sosyo-ekonomik gelişmesine ivme kazandırılması amacıyla “DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı” 08 Haziran 2011 tarih ve 27958 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 642 numaralı Kanun Hükmünde Kararname ile teşkil edilmiştir. İdarenin merkezi Erzurum ilinde olup kapsadığı iller; Ağrı, Ardahan, Bingöl, Bitlis, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Hakkari, Kars, Iğdır, Malatya, Muş, Tunceli ve Van’dır.
Doğu Anadolu Projesi’nin genel amacı uygulandığı illerdeki yatırımların gerektirdiği araştırma, planlama, programlama, projelendirme, izleme, değerlendirme ve koordinasyon hizmetlerinin yerine getirilmesi suretiyle Doğu Anadolu Bölgesi’nin kalkınmasını hızlandırmaktır.

DAP ile bugüne kadar bölgede neler yapıldı?
Burada şu noktaya değinmek isterim, DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı Mart 2012 tarihinden itibaren kurumsallaşma çalışmalarına başlamış olup, bu kapsamdaki faaliyetlerini sürdürmektedir.
DAP Eylem Planı:
Başkanlığımız, kuruluş amacı olan DAP Bölgesinin kalkınmasının hızlandırılmasını sağlamak amacıyla 642 numaralı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinin (a) bendi uyarınca Eylem Planı hazırlamaya yönelik faaliyetleri yerine getirmeye 07 Kasım 2012 tarihinde başlamıştır. Bu tarihten itibaren Bölgede yer alan kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, yerel yönetim kuruluşları, meslek örgütleri, sivil toplum kuruluşları ile Bakanlıkların merkez teşkilatlarından DAP Ana Planı’nın önceliklendirme faaliyetleri kapsamında belirlenen “Amaç ve Hedefler” doğrultusunda halihazırda yürüttükleri ve yeni yatırım olarak belirledikleri proje tekliflerini iletmeleri istenmiştir.
Bu kapsamda Başkanlığımıza iletilen projelerin incelenmesi neticesinde “DAP Eylem Planı Taslağı” oluşturulmuştur. Başkanlığımız tarafından hazırlanan “DAP Eylem Planı Taslağı” Bölgenin kalkınmasında büyük önem teşkil edecek olan 5 ana gelişme ekseni ve 129 alt eylem başlığından oluşmaktadır. Bu gelişme eksenleri ve eylemler;
  Gıda ve tarım sektörlerinde verimlilik ve katma değerin artırılması (Sulama, Bitkisel Üretim, Hayvancılık, Gıda ve Kırsal Kalkınma), 
  Sanayi ve hizmetler sektörlerinin güçlendirilmesi (Sanayi, Madencilik, Ar-Ge, Yenilikçilik ve Kümelenme, Ticaret Hizmetleri, Teşvik Politikaları, Turizm), 
  Altyapı, kentleşme ve çevresel koruma (Ulaşım, Enerji, Bilgi ve İletişim Teknolojileri, İçme Suyu-Atık Su ve Katı Atık Hizmetleri, Kentleşme ve Çevre), 
  Beşeri-sosyal sermayenin ve sosyal altyapının güçlendirilmesi (Eğitim, Sağlık, Sosyal Hizmetler, Kültür, Gençlik Hizmetleri ve Spor), 
  Kurumsal kapasitenin geliştirilmesi (Taşra Teşkilatı, Yerel Yönetimler, DAP BKİ ve Kalkınma Ajansları, Sivil Toplum Kuruluşları, Üniversiteler, Genel) olarak belirlenmiştir.
Bakanlığımız ve ilgili kuruluşlar ile yapılan görüşmeler ile DAP Eylem Planı’na nihai hali yakın zamanda verilecektir. 
DAP Tarımsal Sulama Programı:
DAP Bölgesi, Türkiye toplam tarım arazisi varlığının yaklaşık 11’ini, ekonomik olarak sulanabilir alanların 14’ünü ve nadas alanlarının 16’sını oluşturmaktadır. Bölgenin tarım alanlarının 32’sinde sulu tarım,  68’inde ise kuru tarım yapılmaktadır. 
DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı koordinasyonunda Bölgenin sulanan arazi varlığını artırmak üzere DSİ yatırım sahası dışında ve saniyede 500 litre altında kalan sulama projeleri için bölgedeki İl Özel İdareleri aracılığı ile küçük sulama işlerinin gerçekleştirilmesi maksadıyla 2013 yılında “DAP Tarımsal Sulama Programı” başlatılmıştır. Bu kapsamda, İl Özel İdareleri tarafından etüt-proje çalışması tamamlanmış toplam 304 adet projeden ödenek imkânları ölçüsünde toplam 164 adet proje için 51,5 milyon TL ödenek tahsis edilmiştir. Projelerin tamamlanması ile birlikte; bakım-onarım kapsamında 107.182 dekar ve yeni yatırım kapsamında da 230.685 dekara olmak üzere toplam 337.867 dekar alan sulamaya açılmıştır. 
2014 yılı içerisinde de “DAP Tarımsal Sulama Programı” nın sürdürülmesi amacıyla 110 proje için 40 milyon TL ödenek İl Özel İdarelerine tahsis edilmiştir. İdaremizin 2014 yılı tarımsal sulama programında gerçekleşecek projeler ile toplam 244.000 dekar alan tarımsal sulamaya açılmış olacaktır. Su iletim özelliğini kaybetmiş 30-40 yıl önce yapılmış açık sulama sistemlerinin kapalı sisteme dönüştürülmesine yönelik projeler öncelikli olarak yenilenmektedir.
Araştırma ve Uygulama Birimleri (AUB):
DAP Bölgesinin tarımsal üretimde üretkenlik, verimlilik ve katma değerinin artırılmasını sağlamak üzere bölge üniversitelerinin ziraat ve veterinerlik fakültelerinin fiziki eğitim altyapılarını iyileştirmek son derece önemlidir. Bu doğrultuda, öğrencilerin uygulamalı eğitim imkânlarını iyileştirmek amacıyla DAP Bölgesinde bulunan toplam altı üniversitenin (Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Erzurum Atatürk Üniversitesi, Bingöl Üniversitesi, Elazığ Fırat Üniversitesi, Kars Kafkas Üniversitesi ve Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi) Araştırma ve Uygulama Birimlerinin fiziki altyapı ihtiyaçlarını gidermek ve bölge çiftçilerine yönelik gerçekleştirilecek konaklamalı eğitim ihtiyaçlarını karşılamak için Atatürk, Fırat ve Yüzüncü Yıl Üniversitelerinde toplam 3 adet “Çiftçi Eğitim Merkezi” kurulması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda, ilgili üniversitelerle protokol imzalanmış ve 7.239.500 TL’lik toplam proje bedelinin 2013 ödeneği olan 5.803.500 TL’si üniversitelere aktarılmıştır. Kalan 1.436.000,00 TL’lik kısmı ise 2014 yılında aktarılacaktır. İlgili üniversite ve fakültelerimiz bu kapsamda çalışmalarını devam ettirmektedir. 
Hayvan İçme Suyu (HİS) Göletleri:
Meraya dayalı hayvancılığın yoğun yapıldığı Bölgemizde, yüksek meralarda hayvan içme suyunun olmadığı alanlarda hayvancılığın verimli yapılmasını sağlamak amacıyla Hayvan İçme Suyu (HİS) Göletlerinin varlığı önem arz etmektedir. Başkanlığımız koordinasyonunda 2014 yılında yürütülen DAP Hayvan İçme Suyu (HİS) Göleti Projeleri kapsamında 6 ilimizde gerçekleştirilecek olan projeler ile 17 adet yeni HİS Gölet’inin yapımına ve 29 adet HİS Gölet’inin ise bakım-onarımına İl Özel İdarelerine toplam 3.591.000 TL ödenek tahsis edilmiştir.
İdaremiz, Bölge illerinde DAP Eylem Planı döneminde meralarda hayvancılığı geliştirmeye yönelik; HİS Göleti, Sıvat vb. yapımı amacıyla İl Özel İdarelerine sermaye transferine devam edecektir. Önümüzdeki yıllarda HİS Göleti yapımının artırılması için 2014 yılı içinde proje hazırlama çalışmalarına ayrıca destek verilecektir.
Ruhsatlı Canlı Hayvan Pazarları:
Başkanlığımız koordinasyonunda yürütülen DAP Tarımsal Altyapıyı Geliştirme Projeleri kapsamında bölge illerinde eksik ve yetersiz olan “Ruhsatlı Canlı Hayvan Pazar”ları oluşturularak; hayvansal üretimde üretkenlik, verimlilik ve katma değerin artırılması sağlanacaktır. “Ruhsatlı Canlı Hayvan Pazarı Projeleri” çerçevesinde 8 ilimizde gerçekleştirilecek olan 9 proje için İl Belediyelerine toplam 2.844.400 TL finansman tahsis edilmiştir.
Yapılacak projeler ile Bölge illerinde yer alan hayvan pazarlarından 4 tanesinde modernizasyon, 1 tanesinde tamamlama işlemleri gerçekleştirilecek, 3 ilimizde hayvan pazarı yapımına yönelik projelendirme çalışması desteklenecek ve 1 tane yeni hayvan pazarı yapımı gerçekleştirilecektir. 2015 yılı içinde projesi hazır olan il ve ilçelere belediyelerine 50 oranında finansman desteği verilmesi planlanmaktadır.

Kurumsal Kapasiteyi Geliştirme Projesi:
DAP Tarımsal Altyapıyı Geliştirme Projeleri kapsamındaki bir diğer program olan “Kurumsal Kapasiteyi Geliştirme Projesi” çerçevesinde 5 ilimizde gerçekleştirilecek olan 10 proje için 2014 yılı için toplam 909.870 TL finansman tahsis edilmiştir.
Projeler ile Doğu Anadolu Bölgesi’nde tarımsal altyapıyı geliştirme ve tarım sektöründe uygulama, destekleme veya koordinasyon rolü üstlenen kurumların kapasitelerini arttırmak üzere araştırma, eğitim, farkındalık oluşturma ve uygulama projeleri gerçekleştirilecektir.
Meyveciliği Geliştirme Projeleri:
“Meyveciliği Geliştirme Projeleri” çerçevesinde 6 ilimizde gerçekleştirilecek olan 13 proje için İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüklerine toplam 673.026 TL finansman tahsis edildi.
Projeler ile 6 ilde yaklaşık 753,90 dekar alanda kapama meyve bahçeleri oluşturulacak, özellikle bölgenin sahip olduğu meyvecilik kapasitesini daha etkin ve verimli kullanması sağlanacaktır.
DAP Bölgesi Koyunculuğunun Geliştirilmesi Projesi:
“DAP Bölgesi Koyunculuğunun Geliştirilmesi Projesi” ile DAP Bölgesi’nin küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinde üretkenlik, verimlilik ve katma değerini artırmak üzere “TİGEM Kâzımkarabekir Tarım İşletmesinde” Bölgede hakim morkaraman ve akkaraman küçükbaş hayvan ırkının ıslahı ve Bölge çiftçisinin damızlık koç ve koyun ihtiyacının karşılanması amaçlanmıştır. İdaremiz tarafından hazırlanan “TİGEM Kazım Karabekir Tarım İşletmesinin Uygunluğunun Araştırılmasına İlişkin Fizibilite Raporu” doğrultusunda işletmenin yeniden yapılandırılması amacıyla yatırım programı kapsamına alınması için TİGEM tarafından Kalkınma Bakanlığımıza yapılan müracaat, uygun görülerek 2014 yılı yatırım programına alınmıştır.
Proje kapsamında;
-  5.250 küçükbaş başlangıç elit sürü oluşturulması,
-  Küçükbaş hayvan işletmesi için Kırkkomlar ve Karakayalar mevkiindeki hayvan barınakları ve tesislerin bakım onarımı ve eksik tesislerinin yapımı,
-     25 km’lik su isale hattının yapımı işleri için DAP Bölge Kalkınma İdaresinin yatırım ödeneğinden 2014 yılında 5.000.000 TL ve 2015 yılında 4.000.000 TL olmak üzere toplam 9.000.000 TL sermaye transferi yapılacaktır.
2014 yılında başlatılacak proje ile işletmede mevcut 2.750 baş morkaraman damızlık koyun sayısının, 2014 yılı sonunda 5.250 ana kapasiteye çıkarılması, 2017 yılında ise damızlık ana kapasitesinin 10.000 başa çıkarılması ve sabitlenmesi hedeflenmektedir. Yapılan protokol kapsamında 2015 - 2025 yıllarını kapsayan 11 yılda 47.097 baş damızlık koç ve 20.304 baş damızlık koyunun TİGEM tarafından Bölge yetiştiricilerine dağıtılması planlanmaktadır.
Tarım Sektöründe Uygulanan Diğer Faaliyetler:
DAP İdaresi Başkanlığı; 2013 yılı faaliyetleri kapsamında, DAP Bölgesinin en önemli ekonomik faaliyeti olarak ön plana çıkan bölge hayvancılığını ivedi ihtiyaçlarını göz önünde bulundurulmak suretiyle, bütüncül bir yaklaşımla ele almış ve müdahale edilmesi gerekli görülen alanlarını tespit etmiştir. Bu faaliyetler doğrultusunda bölgenin önemli bir eksikliği olarak göze çarpan ilkel ve geleneksel hayvan barınak tiplerinin iyileştirilmesi ve modernize edilmesinin gerekliliği belirlenmiştir. Yeni dönemde Bölge’nin büyükbaş hayvancılık faaliyetlerinden elde ettiği geliri artırmak amacıyla, hedeflenen ölçek ekonomisine uygun kapasitede, inşaat maliyetlerinin minimize edildiği, yürürlükte olan mevzuat doğrultusunda, yetiştiricilik ve sağlık şartlarını en iyi düzeyde temin eden barınak modellerinin oluşturulmasının önemi ortaya çıkmıştır. 
Bu bağlamda DAP İdaresi Başkanlığı, Bölgeye uygun toplam 6 tip hayvan barınağının projelendirilmesi çalışmasını tamamlayarak; İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri eliyle Bölge yatırımcılarının kullanımına sunmuştur. 
DAP Bölgesi Üniversiteler Birliği:

DAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı ile Doğu Anadolu Bölgesi’nde bulunan Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Ardahan Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi, Bingöl Üniversitesi, Bitlis Eren Üniversitesi, Erzincan Üniversitesi, Erzurum Teknik Üniversitesi, Fırat Üniversitesi, Hakkâri Üniversitesi, Iğdır Üniversitesi, İnönü Üniversitesi, Kafkas Üniversitesi, Muş Alparslan Üniversitesi, Tunceli Üniversitesi ve Yüzüncü Yıl Üniversitesi arasında her türlü idari ve akademik işbirliğinin tesisi ve DAP Bölgesinin kalkınmasına öncelik verecek şekilde faaliyet göstermesine yönelik olarak 20.02.2014 tarihinde bir işbirliği protokolü hazırlanarak imza altına alınmıştır.
Yapılan işbirliği protokolü çerçevesinde DAP Bölgesi Üniversiteler Birliği; eğitim-öğretim, araştırma-geliştirme ve proje, toplumsal hizmet ve bölgesel kalkınma alanlarında Bölge sorunlarını göz önünde bulundurarak ortak çalışmalar yapacaktır. Bu program kapsamında oluşturulan üst kurul ve alt kurullar belirlenen çalışma alanlarında uygulamaya yönelik projelerle Bölge halkına hizmet verilmesi hedeflenmektedir. 

ÖNEMLİ EKSİKLİKLERİ GİDERİYORUZ
Yatırımlarınızın bölgeye ve Türkiye’ye katkıları neler oldu?
Tabii bu sorunuzun cevabını aslında uzun vadede çok daha iyi göreceğiz. Ancak şunu belirtmek gerekir ki Bölgesel Kalkınma tek başına veya kısa vadede sonuç alınacak bir kavram değildir. Kalkınmanın farklı bileşenleri vardır. Bunlar tam anlamıyla bir araya getirilir ise topyekûn kalkınma hamlesi hayata geçecektir. Bölge şu an durağan bir halde ancak birçok potansiyeli bünyesinde muhafaza ediyor. Bunların harekete geçirilmesi gerekmektedir. Doğu Anadolu Bölgesinin yer altı ve yer üstü zenginlikleri malum, bölgede hammadde olarak kullanılan madenler var. Hammaddeler yer altından çıkartılmalı,  ancak bu hammaddelerin cevher zenginleştirmeyle beraber katma değeri yüksek olan ürünlere dönüştürülüp pazarlanması gerekiyor. 
2013 yılında başlattığımız ve 2014 yılında da devam eden projelerimiz ve özellikle DAP Eylem Planının uygulamaya alınması ile önemli eksiklikler giderilecektir. Kamu yatırımları ile birlikte özel sektör yatırımlarının da bölgeye çekilmesi önemlidir. Önümüzdeki süreçte DAP Eylem Planının tamamlanması ve öncelikli müdahale alanlarımızın da tespit edilmesi ile birlikte Bölgenin beşeri kaynak ihtiyaçları giderilecek, ekonomi ve sanayi alanlarında kalkınma ivmesi hızlanacak, çevresel altyapı yetersizlikleri giderilerek daha yaşanabilir ve modern kentlerin oluşturulması sağlanacaktır. Bahsettiğimiz hususlar ile birlikte çok uzun bir dönemdir Bölgemizin kanayan yarası olan huzur ve güven ortamının tesisi için yürütülen çözüm süreci ile birlikte hem Bölgemizin hem de Ülkemizin kalkınma hamlesi ivme kazanacaktır. 

DAP’ın hedefleri nelerdir? Önümüzdeki dönemlerde yapılacak yatırımlardan da bahseder misiniz?
Doğu Anadolu Projesi’nin hedeflerini ekonomik, sosyal ve çevresel hedefler olarak şu şekilde sıralayabiliriz;
  Kişi başına geliri ve istihdamı artırmak,
  Potansiyel gösterilen alanlarda ekonomik yapıyı çeşitlendirmek,
  Ekonomik fırsatların değerlendirilmesini mümkün kılacak altyapıyı oluşturmak,
  Bölge içindeki sermaye birikimini hızlandırmak,
  Bölge’nin sürdürülebilir bir ekonomik yapıya kavuşmasını sağlamak,
  Bölge’nin diğer bölgelere ekonomik entegrasyonunu sağlamak,
  İşgücünün mesleki beceri seviyesini yükseltmek,
  Kayıt dışılığı azaltmak, 
  Yerel demokrasi ve dayanışmayı geliştirmek,
  Sosyal yardım ve koruma sistemlerini geliştirmek,
  Kadının statüsünü yükseltmek ve kalkınma sürecine entegrasyonunu sağlamak,
  Mevcut sosyal yapının zaman içinde gelişimini sağlamak,
  Çarpık kentleşmeyi önlemek,
  Bölge içi gelir farklılıklarını azaltmak,
  Bölge dışına göçü azaltmak,
  Kent altyapısının kalitesini ve düzeyini yükseltmek,
  Kentsel ve kırsal alanlarda refah düzeyini ve yaşam kalitesini yükseltmek,
  Yerleşmelerde yaşam kalitesinin artırılmasını sağlamak.
Önümüzdeki dönemde de bahsettiğim bu hedefler doğrultusunda Bölge kalkınmasına katkı sağlayacak tüm sektörlerde müdahale başlıkları belirlenerek projeler ve yatırımlar hayata geçirilecektir. Hazırlık aşamasında olan DAP Eylem Planı döneminde planlanan hedefler ulaşmak için hazırlanan yatırım projeleri;
Gelişme eksenleri ve eylemler,  sorumlu kuruluş ve işbirliği yapılacak kuruluşlar, yapılacak faaliyetler, başlama-Bitiş tarihleri, yıllık ödenek ihtiyacı ve toplam proje bedelleri belirlenmiştir.
Aynı zamanda 2013 ve 2014 yıllarında uygulamaya konulan projelerimizi devam ettirmeyi planlarken, 2015 yılı faaliyetleri kapsamında yatırım programına dahil edilmesi öngörülen yeni proje başlıkları; 

  Tarımsal araştırma faaliyetleri,
  Yenilenebilir enerji fizibilite çalışmalarının hazırlanması,
  Kış Turizm Strateji Belgesi’nin oluşturulması, 
  Turizm Gelişim Koridoru Projesi,
  Girişimcilik Ekosistemini Geliştirmeye Yönelik Araştırma ve Projelerin yapılması,
  Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesine Yönelik Araştırma ve Eğitim Projesi,
  DAP Bölgesi Sınır İlçeleri Ekonomik ve Sosyal Kalkınma Programı’nın gerçekleştirilmesi olarak belirlenmiştir.

ÇÖZÜM SÜRECİNE ÖNEMLİ KATKI
Türkiye 2023 hedeflerine hazırlanıyor DAP’ın bu kapsamdaki yeri ve önemi nedir? 
Ülkemizin son 12 yılda yakalamış olduğu kalkınma ivmesi yadsınamayacak bir gerçektir. Bu bağlamda belirlenen 2023 stratejisi gerek Bölgemiz ve gerekse Ülkemiz açısından çok önemli bir hedef koyuyor bizlere. Özellikle daha önce de vurgulamış olduğum gibi çözüm sürecinin istenilen şekilde tamamlanması ve Bölge halkının tüm yaşam alanlarını etkisi altına alan bu sorunun ortadan kalkması bizim de yapacağımız çalışmalarımız ile Bölge halkının sosyo-ekonomik ilerleyişine ve Ülkemizin 2023 hedeflerine daha başarılı bir şekilde ulaşmasına katkı sağlayacaktır.

 





Parlametre
Serbest Kürsü

Anket

Türkiye'nin Dış Politikasını Olumlu Seyirde Güçlendirecek Ana Unsur Nedir ?
Yankı Dostluk Platformu
  • Facebook'ta Yankı Dergisi
  • Twitter'da Yankı Dergisi
  • Youtube'ta Yankı Dergisi